Monday, June 4, 2018

Ohiya to Kalupahana via Devil's Staircase - ඔහිය සිට කළුපහනට යක්ෂයාගේ පඩිපෙළ ඔස්සේ...


මධ්‍යම පළාතේ ඔහිය සිට සබරගමුව පළාතේ කළුපහන දක්වා වැටී ඇති දුෂ්කර මාර්ගය ලංකාවේ සුන්දරතම මාර්ගයන් අතරින් එකක්. එහි මුළු දුර ප්‍රමාණය ආසන්න වශයෙන් කිලෝමීටර විසිහතක්. මෙහි ඇති දුෂ්කරතාව නිසාම එය යක්ෂයාගේ පඩිපෙළ නමින්ද හැඳින්වෙනවා. මගේ බකට් ලිස්ට් එකේ උඩින්ම තිබුණු ගමනක් වූ මෙය පසුගිය අප්‍රේල් විසිවැනිදා සපුරා ගන්නට මට හැකි වුණා.
සුපුරුදු ලෙස මෙදා ගමනටත් අපට පිහිටට ආවේ බදුල්ල රාත්‍රී තැපැල් දුම්රියම තමයි. සීතල පාන්දර ඔහිය දුම්රිය ස්ථානයෙන් බැසගත් අපි ලංකාවේ සුන්දරතම හා පිරිසිදුම දුම්රිය පොළක අසිරිය වින්දා...
මේ මොන මල්වත්තද? අහා ඔහිය දුම්රිය පොළ...
යාන්තම් එළිය වැටී ගෙන එද්දී විවෘත වුණ පළමුවැනි කඩයෙන්ම පාතරාසය ගත් අපි අපේ දීර්ඝ පා ගමන ආරම්භ කළා... කිලෝමීටර කීපයක් හෝටන් තැන්න දෙසට ඇති මාර්ගයේ ගමන් කළ විට මාර්ගය දෙකට බෙදෙන ස්ථානයක් මුණ ගැහෙනවා. එතැනින් දකුණු පස මාර්ගය හෝටන් තැන්නටත් වම් පස මාර්ගය උඩවේරිය වත්ත හරහා කළුපහනටත් දිව යනවා. එයින් වම්පසට හැරුණු අපි අතිශය සුන්දර වටාපිටාවක මිහිර විඳිමින් ඉදිරියට ගියා.
මීදුමින් වැසී කඳුයාය සලිත වී...
මඳ දුරක් ඉදිරියට යත්ම පහළ ඌව නිම්නයේ උඩවලව, සමනල ආදී ජලාශ සහිත සිහින නිම්නයක මිහිර විඳින්නට අපට හැකි වුණා.

පහළ ඌව නිම්නයේ මිහිර...
පහත ඡායාරූපයේ දැක්වෙන්නේ මම අකමැතිම මල... හෝටන් තැන්න ආශ්‍රිත ගමන් සියල්ලකම වාගේ මා විසින් මේ විනාශකාරී ශාකය නිරීක්ෂණය කළා. ඉතා ඉක්මන් පැතිරීමක් පෙන්වන ආක්‍රමණශීලී ශාකයක් වන මෙය බ්ලූ ස්ටාර් (Aristea acklonii) නමින් හැඳින්වෙනවා. විසිතුරු ශාකයක් ලෙස මෙරටට ගෙන්වූ මෙය මේ වන විට සීමා මායිම් නොතකා සංවේදී පරිසර පද්ධති ආක්‍රමණය කරන බවක් පේනවා.
බ්ලූ ස්ටාර්... ලස්සනයි නමුත් විනාශකාරීයි
මද දුරක් යනවිට මෙතෙක් තිබුණු තාරපාර කටුක රළු මාර්ගයක් බවට පත් වෙනවා. පසුගිය දිනවල ඇද හැලුණු අධික වර්ෂාව හේතුවෙන් මාර්ගයේ බොහෝ තැන් නාය ගොස් තිබුණේ ගමනාගමනය මුළුමනින්ම අඩාල කරමිනුයි.
නාය
ක්‍රමයෙන් අපි උඩවේරිය වතුයාය වෙත ළඟා වුණා... 
හෙල්මළු
මෙවන් චාරිකාවකදී සුන්දර ස්ථානයක් දුටුවිට එතැනට ළඟා වී පින්තූරයක් ගන්නට සිතීම ස්වභාවිකයි. මේ එසේ ගත් පින්තූරයක්
ස්වර්ගයට මදක් ඉහළින්....
නමුත් ඔබ නොදන්නා මෙවන් ස්ථානවලට ළඟා වීමේදී ඔබගේ සුරක්ෂිතතාව ගැන සැලකිලිමත් වීම අතිශයින් වැදගත්. මන්ද යත් මිනිස් වාසයකින් බොහෝ දුරබැහැර හුදකලා ස්ථානයකදී සිදුවන සුළු අනතුරක් පවා මාරාන්තික විය හැකියි. ඔබ ප්‍රතිකාරයක් ලබා ගත හැකි ස්ථානයකට පැමිණෙන්නට බොහෝ දුරක් හා කාලයක් ගතවන නිසා යම් සුළු හෝ අනතුරක් ඇතැම් විට මරණයෙන් කෙළවර වන්නට බැරි නැහැ. එම නිසා අවදානම් ස්ථානවලට ළං වීම, ඒ තැන්වල සිට ඡායාරූප ගැනීම නොකළ යුතු කටයුත්තක්. අප විසින් ගත් මේ ඡායාරූපයත් බොහෝ සිතාමතා හා අපගේ ආරක්ෂාව පිළිබඳ ඉතා සැලකිල්ලෙන් ගන්නා ලද එකක්.
මේ වර්ෂා සමය වීම නිසා මග දෙපස බොහෝ දිය ඇලි සක්‍රීය වී තිබෙනු දක්නට ලැබීම අපේ වාසනාවක්...
සීසනල් ෆෝල්ස්...
වරින් වර මීදුමින් වැහෙමිනුත්, නැවත නිරාවරණය වෙමිනුත් සොබාදහම අපට ඇගේ සැබෑ සුන්දරත්වය නිර්ලෝභීව පෙන්වා සිටියා.
ඇතැම් ස්ථානවල නාය යාම කොයිතරම් දරුණුද කිවහොත් පයින් යාමත් දුෂ්කර කටයුත්තක් වුණා.

දුෂ්කරය කියා හැර යායුතු ද ජීවිතය...
ක්‍රමයෙන් අපි බටහිර හපුතලේ ලයිබන් වතුයාය වෙත පිවිසියා. මේ වතු ආශ්‍රිත වැසියන්ගේ ජීවිත ගැන පුදුමාකාර කණගාටුවක් ඇති කළ මොහොතක්... ඔවුන්ට මූලික අවශ්‍යතා පවා සපුරා ගැනීම අභියෝගයක්ව තිබුණු බවයි පෙනෙන්නේ...
දරු පැටවු....
මේ දරුපැටවුන් ගේ අනාගතය කොයි වගේ වේවිද? ඔවුනුත් තමන්ගේ දෙමව්පියන් වගේම වතුයායක කම්කරුවන් වීමේ ඉරණමටම මුහුණ දේවිද? ඔවුන්ට ඉගෙනීමට තිබුණු එකම ඉස්කෝලෙත් දැන් හැටි බලන්න...
ගරා වැටුණු අනාගතය...
ඔවුන්ට අකුරක් ඉගෙන ගන්නට ළඟපාත පාසලක් නෑ. බේතක් හේතක් ගන්නට වෛද්‍යවරයෙක් නෑ. ජීවිතය විඳින්නට කිසිම ආකාරයක වින්දනීය මාර්ගයක් නෑ... ඔවුන් දන්නා එකම වින්දනීය මග හවසට කටේ හලා ගන්නා අනවසර මත්වතුර පමණයි. එකට ඇහිරුණු ලයින් කාමර වල කිසිම පෞද්ගලිකත්වයක් නැති ඔවුන්ට ලිංගිකත්වය කියන්නෙත් ජීවිතයේ වින්දනීය අංශයක් නොවෙයි. අඩු අධ්‍යාපනය නිසාම එයින් සිද්ද වෙන්නෙත් ඔවුන්ටම බරක් වුණු පඩිපෙළක් බඳු දරු පරපුරක් බිහි වීම පමණයි... 
මේ ජීවිතවල ඛේදනීයත්වය ගැන සිතමින් ගමන් කළ අපට දරුවන්ට දෙන්නටවත් කිසිදෙයක් අතේ නොතිබීම ගැන ඉතා කණගාටුවක් ඇති වුණා. අපි ළඟ තිබුණු බිස්කට්, චොකලට් සහ රටඉඳි ස්වල්පය ඔවුන්ට දී අපි බරවුණු හදවත් වලින් ගමන් ඇරඹුවා.
දිවා කිස
අතරමගක නැවතී සරල දිවා ආහාරයක් පිළියෙළ කර ගත් අපි නැවත හෙමින් ගමන් ආරම්භ කළා. මේ වන විට අපි මධ්‍යම පළාත් මායිම පසුකර සබරගමුව වෙත පිවිසී තිබුණා.
වර්ණ...
අපේ අරමුණ වුණේ ලංකා ඇල්ල නැරඹීමයි... බේස් පූල් එකේ හැඩය ලංකා සිතියමට සමාන නිසා එම ඇල්ල ලංකා ඇල්ල නමින් හැඳින්වෙනවා. අතරමගින් පාරෙන් වෙන් වුණු අපි මානා ගාලක් ඔස්සේ දියඇල්ල සොයා ගමන් ඇරඹුවා.
ඒදණ්ඩක් සකස් කරන ගැමියන්...
බොහෝ කලකින් දියඇල්ලට කිසිවෙක් නොපැමිණි බවක් තමයි පෙනෙන්නට තිබුණේ... යාන්තම් මතුවුණු අඩිපාර මානා වලින් වැසී ගොස් තිබුණා...
ලංකා ඇල්ල ඈතින්...
දිය ඇල්ල ඈතින් දකින විටම එහි සුන්දරත්වයෙන් වශීවුණු අපි එහි පාමුලට යන්නට කඩිනම් වුණා... මේ යන අතරමග ලංකා ඇල්ලට පහළින් දුටු නමක් නැති සුන්දර ඇලි පැංචියෙක්...
ඇලි පැංචී...
ලංකා ඇල්ල පාමුලට පැමිණි අපි එයින් විහිදුණු පිණි වාෂ්පයෙන් නැහැවී ගියා. එය පාමුල සිට මුළු ඇල්ලම එක් රූප රාමුවකට ගොනු කර ගැනීම කළ නොහැකි වැඩක්. වයිඩ් ඈන්ගල් ලෙන්ස් එකක් තිබුණා නම් කෙතරම් අගේදැයි හූල්ලමින් යාන්තම් පින්තූරයක් ගන්නට මට හැකි වුණා.
ලංකා ඇල්ල
ජීවිතේට ආදරයක් ඇත්නම් මෙහි දිය නෑමට නොසිතිය යුතුයි. මෙහි පාමුල තටාකය ඉතා ගැඹුරු බව එහි කළු පැහැයෙන්ම සිතා ගත හැකියි. මද වෙලාවකින් ඇද හැළුණු වර්ෂාව නිසා අපට ඉක්මණින් ලංකා ඇල්ලෙන් සමු ගන්නට සිදුවුණා. මම ඔබට ඉහතින් මා අකමැතිම මලේ පින්තූරයක් පෙන්වූවා මතක ඇති. මෙන්න මං කැමතිම මලේ පින්තූරයක් දැන්. මේ අපට ආවේණික අතිශය සුන්දර වනමලක් වන බිනර...
බිනර මලී එක්ක එන්න බිනර මහේ මැද...
ඉන්පසු අපි ෆයිනස් කැලෑව හරහා බඹරකන්ද ඇල්ල වෙත යන්නට පිටත් වුණා.
පයිනස් කැලෑව මැදින්...
පයිනස් කැලෑවක් හරහා වැසි සමයක යද්දී පරිස්සම් විය යුතුයි. මොකද මේ නොදිරන පයිනස් කොළ අතිශයින් ලිස්සන සුළුයි. මෙතැනින් බඹරකන්ද ඇල්ල මුදුනට යන්නට පුළුවන් වුණත් පසුගිය දිනක එහි ගිය සංචාරකයෙක් ඇල්ල මුදුනින් ඇදවැටී මරණයට පත්ව තිබුණු නිසා එහි නොයන ලෙස පුවරු සවි කර තිබුණා. (අපි ගිහින් ආවාට පසුවත් මේ අවවාද නොතකා ගිය අයෙක් ඉහළින් ඇදවැටී මියගොස් තිබුණා)
තහනම්...
අප කණ්ඩායමේ වනජීවී නිලධාරියෙක් සිටියත් මේ තහනම ඉක්මවා ඇල්ල මුදුනට යාමට අප උත්සාහ කළේ නෑ... මෙවන් තහනම් නියෝග පනවන්නේ එක්කෝ ඔබේ එසේත් නැත්නම් පරිසරයේ සුරක්ෂිතතාව උදෙසාමයි. එබැවින් ඔබ සතු යම් සිවිල් හෝ වෙනත් අධිකාරී බලයක් යොදවා ඒවා ඉක්මවා යාම අනුවණ කමක්.
අතිශය වෙහෙසට පත්ව දහදිය පෙරාගෙන සිටි අප බලාපොරොත්තු වුණේ බඹරකන්ද ඇල්ලෙන් නාගෙන ගමන අවසන් කරන්නටයි. නමුත් අධික වර්ෂාව හේතුවෙන් බඹරකන්ද ඇල්ල ප්‍රචණ්ඩ වී තිබුණේ ඒ අදහස ලත් තැනම ලොප් කරමින්.
බඹරකන්ද දිය ඇල්ල
කෙසේ නමුත් නාන ඇඳුමින් සැරසී දිය ඇල්ල ආසන්නයට වී සිටීමෙන් අපට හොඳට නාගන්නට පුළුවන් වුණා. දිය ඇල්ලෙන් විසිරෙන පින්න ඒ තරම් ප්‍රබලයි. ඉතා සුන්දර මතක ගොන්නක් සමග කළුපහන හන්දියෙන් පාගමන නිමා කළ අපි බස් රථයේ නැගී නිවෙස් බලා පැමිණියා.

Wednesday, April 25, 2018

පරණ කාර්, රෝදපුටු සමග සඳතැන්නේ චාරිකාව - Old Wagon Tours - Moonplains Expedition

සොබා රූ සාමාන්‍යයෙන් පවුලේ චාරිකා ගැන ලියා නැහැ. නමුත් අද සොබා රූ ලියන්නේ පවුලේ සැමටම යන්නට පුළුවන් සැහැල්ලු චාරිකාවක් ගැනයි. පසුගිය මාර්තු මාසයේ අන්තිම දින දෙකේදී තමයි මම මගේ පවුලේ උදවිය (මමත්, බිරිඳත් අවුරුදු පහක සහ එකක කුඩා පුතුන් දෙදෙනාත්) මේ චාරිකාව ගියේ. සුපුරුදු පරිදි මේ සඳහාත් අපි යොදා ගත්තේ අපේ 1980 වර්ෂයේ නිෂ්පාදිත (මටත් වඩා වයස) ලාන්සර් වැගන් 1400EL මෝටර් රථයයි.
සාමාන්‍යයෙන් නුවරඑළි යන්නට අපි යොදා ගන්නා මාර්ගයන්ගෙන් බැහැරව වඩාත් ග්‍රාමීය පෙදෙස් හරහා යන්නට මෙවර අපි තීරණය කළා. ඒ අනුව හික්කඩුවේ සිට මාතරට අධිවේගී මාර්ගයේ පැමිණි අපි එතැන් සිට තිහගොඩ, වළස්මුල්ල, මිද්දෙනිය හරහා ඇඹිලිපිටියට පැමිණියා. ඇඹිලිපිටියෙන් මොරකැටිය, කිරිඉබ්බන්ආර හරහා අතිශය සුන්දර මාවතක් තණමල්විල දක්වා දිව යනවා. මේ ඒ මාර්ගයේ හමුවුණු සුන්දර ස්ථානයක්.
නෙළුම්වැව
මේ සුන්දරත්වයන් උපරිමයෙන් විඳිමින් තණමල්විලෙන් ඇල්ල-වැල්ලවාය පාර ඔස්සේ අපි වැලිමඩට ආවා. අපේ පළමුවැනි අරමුණ වුණේ මුහුණුපොත ඔස්සේ හඳුනාගත් වැලිමඩ, ලද්දුම පෙදෙසේ වෙසෙන උපතින්ම ආබාධිත පුංචි දරුවෙකුට රෝදපුටුවක් පරිත්‍යාග කිරීම. මා සමග තවත් මිතුරන් දෙදෙනක් ඊට මූල්‍ය දායකත්වය සැපයුවා. මගේ රථයේ ඩිකිය පිරෙන්නට රෝදපුටුවත් තවත් අපේ ලට්ටලොට්ටත් පිරී තිබුණා. ගමනේ පළමුවැනි අභියෝගයට අපි මුහුණ දුන්නේ මෙහිදීයි. ඉතා පටු පාරක් ඔස්සේ කන්දක් මුදුනට විහිදුණු පාරකයි අපට යන්නට සිදුවුණේ. ගම්වාසීන්ට අනුව ඒ පාරේ ලොරිත් යන බව කී නිසා මම දෙවරක් නොහිතා ගමන් කළත් කන්ද මුදුනෙන් පාර අවසන් වුණේ රථය හරවා ගන්නටත් තැනක් ඉතිරි නොකරමින්. වෙනත් විකල්පයක් නැති තැන දරුවන් හා බිරිඳ බස්සවා මුළු කන්දම ආපස්සට එන්නට මට සිද්ද වුණා. ඉන් පසු කන්ද පාමුල සිට ඉතා අසීරුවෙන් රෝද පුටුව ඔසවා ගෙන එම දරුවාගේ නිවසට යන්නටයි අපට සිද්ද වුණේ. කොහොම වුණත් ඒ අසරණ දරුවාට රෝදපුටුව ලබාදුන් පසු මෙතෙක් අප විඳි වෙහෙස සිඳී ගියා.
අහිංසක හීන..
අප ඉන්පසු පිටත් වුණේ කෙළින්ම නුවරඑළියටයි. ග්‍රෙගරි වැව අසබඩ කුඩා හෝටලයක නවාතැන් ගත් අපි ඊට පසුවදා සඳතැන්න බලා පිටත් වුණා.
ග්‍රෙගරි වැවයි හඳපානයි...
සඳතැන්න පාරිසරික කලාපය පිහිටා තියෙන්නේ නුවරඑළියේ සිට ඉතා සුළු දුරකින්. නුවරඑළිය බදුල්ල පාරේ ග්‍රෙගරි වැව උද්‍යානය අවසන් වනවාත් සමගම මහගස්තොට හන්දිය හමු වෙනවා. එතැනින් වමට හැරී කිලෝමීටරයක් පමණ දුර ගමන් කළ විට මේ ඉතා සුන්දර පාරිසරික කලාපයට පිවිසිය හැකියි. 
එවක නුවරඑළියට බීජ අර්තාපල් සැපයූ ගොවිපොළ වන මෙය දැන් පාරිසරික සංචරණ කලාපයක් ලෙස සංවර්ධනය කර තිබෙනවා.
සඳතැන්න
මෙහි ඇතුළත සංචරණය සඳහා ඔබ සෆාරි ජීප් රථයක සේවාව ලබා ගත යුතුයි. පැය දෙකකට ආසන්න සංචරණයක් සඳහා එක් රථයකට රුපියල් දෙදහසක මුදලක් ගෙවන්නට සිදු වෙනවා. මා යන වේලාවේම තවත් දරුවන් තිදෙනෙකු සමග තවත් පවුලක් පැමිණ සිටි නිසා අප දෙගොල්ලනටම එක් ජීප් රථයක ගමන් කර වියදම බෙදා ගන්නට හැකි වුණා.
කුළු මීමුන්
උදෑසනම මේ උද්‍යානයට ඇතුළු වන්නන්ට කුරුලු විශේෂ ගණනාවක් දැක ගන්නට හැකියි. මේ උද්‍යානයේ අතරමග රථයෙන් බහින්නට අවසර නෑ. උද්‍යානයේ ඉහළටම ගමන් කළ විට ඉදිකර ඇති නැරඹුම් ස්ථානයේ ඔබට ජීප් රථයෙන් බසින්නට පුළුවනි. එතැන් සිට මධ්‍යම කඳුකරයේ අතිශය චමත්කාර දර්ශනයක් කුරුලු ඇසින් නරඹන්නට ඔබට අවස්ථාව ලැබෙනවා.
හක්ගල කඳුපන්තිය
අංශක 360ක දර්ශනයක් දක්නට ලැබෙන විරල අවස්ථාවක් මෙතනදී ඔබට අත්දකින්නට පුළුවනි. එමෙන්ම තැන්න කෙළවර මොහොර බෑවුමක් මගින් නිර්මිත පුංචි ලෝකාන්තයකුත් මෙහි තිබෙනවා.
පුංචි ලෝකාන්තයෙන් පහළ..
කඳුකර වළාකුළු වනාන්තර සමීපව නිරීක්ෂණය කරන්නටත් මෙහිදී අවස්ථාව ලැබෙනවා. ජීප් රථයේ රියදුරා පැවසූ පරිදි මෙහි කඳුකර කොටින්, කුළු මීවන්, ගෝනුන්, වළි කුකුළන් පමණක් නොවෙයි මෑතක සිට මොනරුන්ද දක්නට ලැබෙනවා.
කඳුකර වළාකුළු වනාන්තර
දීර්ඝ ගමනක් නිමාකර අපි නැවත හපුතලේ, බොරලන්ද හරහා බෙරගලට පැමිණියා. ඉන්පසුව පඹහින්න හන්දියෙන් හැරී සමනලවැව ජලාශයේ කාන්දුව සිදුවන තැනින් දියනා ගත්තා. මෙය පරිස්සමෙන් කළයුතු දෙයක් වන්නේ ආසන්න දිනකදී මේ තටාකයේ ගිලී තරුණයෙක් මිය ගොස් තිබුණු නිසා. රත්නපුර පානදුර පාරෙන් අධිවේගී මාර්ගයට පිවිස හවස් වෙද්දී ගෙදර එන්නට අපට හැකිවුණා. වයස අවුරුදු 38ක් වුණත් ගමන පුරාම කිසිදු කරදරයක් නැතිව කඳු පල්ලම් දිගේ පරිස්සමට අප රැගෙන යන්නට අපේ පැරණි වැගන් රිය සමත් වුණා.
ප.ලි.
තඩියා මහතාගේ ඉල්ලීම පරිදි ඕං වාහනේ පින්තූර ටිකකුත් ඇලෙව්වා

Monday, March 5, 2018

පරණ කාර් සමග කුරුලු පාරාදීසයක ගමනක් - Kalametiya Birds Sanctuary Expedition


කුරුල්ලන් නැරඹීම සඳහා ලංකාවේ බොහෝ ප්‍රකට තැන් තිබෙනවා. මන්නාරම, ආනවිලුන්දාව, කුමන ආදී ප්‍රසිද්ධ තැන් අතර කළමැටිය කලපුවට හිමි වන්නේ ප්‍රමුඛ ස්ථානයක්. දකුණු පළාතේ හම්බන්තොට දිස්ත්‍රික්කයට අයත් කළමැටිය ලවණ මිශ්‍ර කිවුල් දිය පද්ධතියකින් හා සරු කඩොලාන ප්‍රජාවකින් හෙබි අපූරු පරිසර පද්ධතියක්. පසුගිය පෙබරවාරි විසිඅට වෙනිදා ‘සොබා රූ' කළමැටියේ කළ සංචාරයක සටහන් මේ ලෙස ඔබ වෙත ගෙන එනවා. 
හික්කඩුවෙන් උදෑසන අටට පමණ මම අම්බලන්තොට බලා යන්නට පිටත් වුණේ තනිවමයි. මගේ ගමන් සගයා කසුන් අම්බලන්තොටින් මා සමග එක් වන්නට කතිකා කරගෙන සිටියා. අම්බලන්තොට රෝහලේ පිළිකා ඒකකයේ පුංචි පුස්තකාලයක් හෙවත් බුක් හබ් එකක් අරඹන්නටත් මේ ගමන්ම යොදා ගෙන තිබුණු නිසා මගේ පැරණි මෝටර් රථයේ ඩිකිය පුරවා තිබුණේ පොත් වලින්.
අතරමග විඩා නිවමින්
වාහනේ මටත් වඩා වයසක එකක් වුණත් අධිවේගී මාර්ගයේ මාතරටත් එතැනින් අම්බලන්තොට දක්වා වූ කිලෝමීටර එකසිය පනහකට ආසන්න මුළු දුර එක හුස්මට ගෙවන්නට එයට හැකි වුණා.
අතරමග සොඳුරු දසුන්
මේ සුන්දර වෙරළ තීරය හමුවන්නේ කළමැටියට යන අතරමග තංගල්ලට ආසන්නයේ... ආරක්ෂිතව දිය නෑ හැකි මෙන්ම සමීපව මුහුදු ජීවීන් නිරීක්ෂණය කළ හැකි තැනක් ලෙස මෙය හැඳින්විය හැකියි. අම්බලන්තොට රෝහලේ කටයුත්ත අවසන් වූ පසු අපි අතරමග තැනක නැවතී දිවා ආහාරයත් ගෙන හෙමින් හෙමින් කළමැටිය වෙත ළං වුණා.
යාත්‍රාව

කළමැටිය කළපුවේ සංචරණය සඳහා අප යොදා ගත්තේ මේ ආකාරයේ කුඩා යාත්‍රාවක්. හබල් මගින් පැදගෙන යන එහි එක්වරකට ගමන් කළ හැකි උපරිම සංචාරක පිරිස හතර දෙනෙක්. එහෙයින් එයින් පරිසරයට සිදුවන බලපෑම ඉතාම අවමයි. එන්ජිමක් නැති නිසා තෙල්, දුම හා රැළි නැගීම සිදු වන්නේ නෑ. කුරුල්ලන්ට බාධාවක් නොවන පරිදි උන්ගේ හැසිරීම් නිරීක්ෂණයට මෙය කදිමයි. දක්ෂ තරුණයෙක් වන බුද්ධි ප්‍රියංකර මෙහි හිමිකරුවා මෙන්ම මග පෙන්වන්නා ලෙසද කටයුතු කරනවා. ඉතා මිත්‍රශීලී එමෙන්ම කුරුල්ලන් ගැන විශිෂ්ට දැනුමකින් හෙබි මේ තරුණයා කළමැටියේ සංචාරයක් සඳහා උචිතම තැනැත්තා බව නොබියව කිව හැකියි. kalametiyabirds.lk හරහා ඔහුව සම්බන්ධ කර ගන්නට පුළුවනි.
Indian Darter - පෙරදිගු අහිකාවා Anhinga melanogaster
මේ ඉන්නේ Indian Darter - පෙරදිගු අහිකාවා - Anhinga melanogaster නමින් හැඳින්වෙන ජලචර පක්ෂියෙක්. කළපු ආශ්‍රිත පරිසර පද්ධති වල සුලබව දැක ගත හැකි මේ පක්ෂියා ලංකාව නිවහන කරගත් සුන්දර සත්ත්වයෙක්.
මේ කලපුවේ සංචරණය සඳහා උචිතම වේලාව වන්නේ උදෑසන 6ත් 9ත් අතර සහ හවස 4ත් 6ත් අතර කාලයයි. එවිට බොහෝ පක්ෂීන් ප්‍රමාණයක් දැකගන්නට හැකි වෙනවා.
හැඳි අලවා සමග ලතු වැකියා
මේ කුරුලු රංචුවේ කුරුල්ලන් විශේෂ දෙකක් දැක ගත හැකියි. උස කුරුල්ලන් දෙදෙනා හැඳින්වෙන්නේ ලතු වැකියා (Painted Stork) යන නමින්. සුදු පැහැති පක්ෂියා හැඳි අලවා (Asian Spoon Bill) යනුවෙන් හැඳින්වෙනවා. උගේ හොටය හැන්දක ආකාරයෙන් සකස් වී ඇත්තේ පහසුවෙන් මඩ අවුස්සා ආහාර සොයා ගත හැකිවන පරිද්දෙන්. ලතු වැකියා පාදයෙන් මඩ අවුස්සා ආහාර සොයන අතර හැඳි අලවා තමන්නේ හොට හැන්දක් ලෙස යොදාගෙන මඩ අවුස්සා ආහාර සොයනවා.
බළල් සේරා - Pheasant Tailed Jacana Hydrophasianus chirurgus
මේ ඉන්නේ බළල් සේරා (Pheasant Tailed Jacana) Hydrophasianus chirurgus නමින් හැඳින්වෙන සුන්දර පක්ෂියා. උගේ පෙඳය දිගට විහිදී තිබෙන අයුරු පියා සැරියේදී හොඳින් නිරීක්ෂණය කළ හැකියි. මේ ඉන්නෙත් එයාමයි.
බළල් සේරා

මේ පක්ෂියා ඉතාම කුලෑටි සත්ත්වයෙක්. මිනිස් ඉවක් දැනුණ වහාම මේ ආකාරයට පියාඹා යනවා.
මේ උදවිය නම් හදිසි රැස්වීමකට පාර්ලිමේන්තු යන ගමන් බවයි පෙනුනේ...
කළමැටිය කලපුවේ ධීවර කර්මාන්තයත් ජයටම කෙරෙනවා. බෙහෙවින්ම ඉස්සන් හා කකුළුවන් වෙනුවෙනුයි ඔවුන් දියට බසින්නේ
ධීවරයා
පුංචි තඹ සේරා හෙවත් Lesser Whistling Duck ඉතා සුලබව මෙහි දක්නට ලැබෙනවා.
තඹ සේරා
තඹ සේරා
Grey Heron
මේ ඉන්නේ අළු කොකා - Grey Heron Ardea cinerea තරමක් විශාල පක්ෂියෙක් වන අළු කොකාගේ හිස අසළින් පිටුපසට දිවෙන දිගු පිහාටුවක් දැකගත හැකියි.
මේ පහතින් ඉන්නේ සිලිබිල්ලෙක් (Sand piper) ඌ නිසැකවම කිනම් සිලිබිල්ලා දැයි මට හඳුනාගත නොහැකියි. දැනමුත්තෙකුගේ උපකාර පතනවා.

සිලිබිල්ලා
කළුපිය ඉපල්පාවා
ඉහත සිටින පක්ෂියා හැඳින්වෙන්නේ කළුපිය ඉපල්පාවා යන නමින්. එක කකුලක් නවාගෙන සුවිශේෂ ඉරියව්වකින් සිටින මේ පක්ෂියා ගොදුරක් ලැබෙන තෙක් බොහෝ වේලා මේ ඉරියව්වෙන් සිටිනවා.
දම් කිතලා
මේ ඉන්නේ දම් කිතලා හෙවත් Purple Swamphen. සුන්දර වර්ණ සංකලනයකින් හෙබි වගුරුබිම් ආශ්‍රිත සුලබ පක්ෂියෙක්
අළු කොකා
මේ ඉන්නේ අළු කොකා හෙවත් Grey Heron. (හඳුනා ගැනීමට උදව් කළ ලොකුපුතාට බොහෝම පිං) බොහෝ වේලා නතර වී බලා සිටියත් ඌ තමන් සමවැදී සිටි භාවනාවෙන් මිදුණේ නෑ.
ඉර බැස යන හැන්දෑවක මෙවන් කළපුවක සිටීම අතිශය මනරම් අත්දැකීමක්. කළපුව ආසන්නයේ පිහිටි තාරගල තරණය කළ විට අතිශය මනරම් දර්ශනයක් දැක ගත හැකියි.
තාරගල මත සිට කළමැටිය කළපුව
ඉර බැසයන හැන්දෑ වරුවේ...

විශේෂ ස්තූතිය
කළමැටිය බර්ඩ් වොචින් ආයතනයේ බුද්ධි ප්‍රියංකර
සම්බන්ධීකරණය කළ උළිඳු මිලින්ද හා චාමර මිතුරන්ට